In de nacht van 12 op 13 april 1945 lopen 116 verzetsvrouwen onder dwang van Wehrmacht militairen vanuit Kamp Westerbork in noordelijk richting. Wij zijn op zoek naar uw herinneringen en verhalen uit die tijd.

In het vroege voorjaar van 1945 worden in Kamp Westerbork 116 vrouwen gevangengehouden. Ze zijn afkomstig uit diverse andere gevangenissen uit Noord- en Oost-Nederland.

Alle vrouwen zijn gearresteerd vanwege verzetsactiviteiten van henzelf of van een familielid. Een bijzonder gegeven, omdat Westerbork de naam heeft een kamp voor joden te zijn en niet voor verzetsstrijdsters.

Met de nadering van de geallieerden wordt het de Duitse bewaking te heet onder de voeten. Zij willen uit handen blijven van de geallieerden. Besloten wordt om met de 116 gevangenen lopend het kamp te ontvluchten. De vrouwen dienen als menselijk schild. Over de eindbestemming van deze tocht (nu als Vrouwenmars1945 bekend) en het uiteindelijke lot van de vrouwen wordt niets gezegd, wel het ergste gevreesd…..

Op 11 april worden de vrouwen ‘s nachts gedwongen het kampterrein te voet te verlaten. Ze worden omringd door een groot aantal Wehrmacht militairen.

De eerste nacht wordt gelopen tot Peelo. Daar verblijven de vrouwen overdag in twee boerderijen. De volgende nacht lopen zij via Vries, Glimmen en Haren naar een boerderij aan de Rijksstraatweg ten noorden van Groningen.  Aan het einde van de derde nacht worden de vrouwen in Pieterzijl, net voorbij Grijpskerk, vrijgelaten.

Sinds 2020 worden de 116 vrouwen jaarlijks herdacht en geëerd voor hun moed en veerkracht, door het houden van een herdenkingswandeltocht. Tijdens deze tocht wordt ieder jaar een deel van de route gelopen waarlangs de vrouwen in 1945 ook hebben gelopen.

Omdat de vrouwen door Vries zijn gekomen en waarschijnlijk zijn gestopt bij een boerderij, zijn we op zoek naar mensen uit het dorp die dit verhaal herkennen. Heeft u een herinnering die u met ons wilt delen of weet u misschien bij welke boerderij de vrouwen zijn gestopt voor een rustpauze?

Wilt u uw herinnering persoonlijk aan ons vertellen dan komen we graag bij u langs. U kunt ons bereiken via telefoonummer 06 132 562 44, Rixt van Gosliga, voor een afspraak. U mag ook uw verhaal mailen naar info@vrouwenmars1945.nl

[Vrouwenmars 1945]

De dit jaar circa 200 deelnemende dames zijn vrijdag vanuit Westerbork gestart en na een overnachting in Assen bereikten ze via de Taarloseweg onze Brink.

Het Verhaal
Daar had net de onthulling aan de gevel van het Ontmoetingshuis plaats gevonden van het bijzonder fraaie kunstwerk ‘Het Verhaal’. De handeling werd verricht door wethouder Hans Kuipers en Renee van der Schaik, kleindochter van Constantia van Geen-van Holthe tot Echten (nr. 64), nicht van Anneliese van Geen-Versteegh (nr. 19) en Lia van Geen (nr. 65) uit Putten en de Willem III kazerne in Apeldoorn.
Het is een van de vijf kunstwerken langs de route welke allemaal zijn vervaardigd door de beeldhouwers Natasje Bennink en Gert Sennema. Waarbij de laatste een toelichting op het ontwerp gaf: “Aan de hand van fragmenten uit dagboeken en brieven vertellen de vrouwen zelf over hun gevangen periode, de Vrouwenmars en hun thuiskomst.” Vandaar de toepasselijke naam “Het Verhaal”. Voor het vrouwenhoofd stond Renee van der Schaik model. Zoals hiervoor aangegeven is zij de nazaat van drie van de indertijd deelnemende gevangen verzetsvrouwen.

De wandelaarsters konden bij Plaats de Wereld even tot rust komen en genieten van een kopje thee, koffie en een hapje. Een tussenstop die als heel fijn werd gewaardeerd.
Wilt u meer weten over de Vrouwenmars 1945 of een boek hierover bestellen klik dan op een van deze url-links om naar de betreffende website te gaan.

De archieffoto in de onderstaand overzicht is ter beschikking gesteld door de organisatie van Vrouwenmars 1945. Hij is gemaakt tijdens het bezoek van Prins Bernhard op 18 april 1945 bij de vrouwen in Grijpskerk, locatie: Cleveringa boerderij.
(c) Willem van de Poll, Nationaal archief.